Co obejmuje karta EKUZ w poszczególnych krajach?
EKUZ nie gwarantuje bezpłatnego leczenia w każdym kraju. Zapewnia dostęp do niezbędnej, nieplanowanej pomocy w publicznym systemie ochrony zdrowia na takich zasadach, jakie obowiązują mieszkańców państwa pobytu. Jeśli lokalny pacjent dopłaca do wizyty, leków, karetki albo pobytu w szpitalu, posiadacz EKUZ również ponosi ten koszt.
Dlaczego EKUZ działa inaczej w każdym kraju?
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego potwierdza prawo do świadczeń medycznych podczas czasowego pobytu w państwach Unii Europejskiej, Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu oraz w Wielkiej Brytanii. Obejmuje leczenie niezbędne z medycznego punktu widzenia, którego nie można bezpiecznie odłożyć do powrotu do Polski. To lekarz na miejscu ocenia, czy dane świadczenie spełnia ten warunek.
Najważniejsza jest zasada równego traktowania. Osoba z EKUZ jest rozliczana tak samo jak ubezpieczony mieszkaniec danego kraju. Karta działa w placówkach publicznych lub mających umowę z lokalnym ubezpieczycielem, a nie w dowolnej prywatnej klinice. NFZ nie pokrywa lokalnych dopłat, nawet jeśli w Polsce dane świadczenie byłoby bezpłatne.
EKUZ nie służy też do planowania leczenia za granicą. Zaplanowana operacja, zabieg korekty wzroku czy leczenie wybrane z wyprzedzeniem wymagają odrębnych zasad finansowania i zgody właściwych instytucji.
EKUZ w poszczególnych krajach – przykłady dopłat
Poniższe przykłady pokazują, dlaczego przed wyjazdem trzeba sprawdzić zasady obowiązujące w konkretnym państwie. Kwoty i reguły mogą się zmieniać, a ostateczny koszt zależy także od rodzaju świadczenia, placówki oraz aktualnych przepisów.
| Kraj | Rodzaj dopłaty | Przykładowy koszt lub zasada |
|---|---|---|
| Francja | Wizyta lekarska | Pacjent może ponosić około 30% honorarium lekarza. |
| Niemcy | Pobyt w szpitalu | Przykładowo 10 euro za każdy dzień hospitalizacji, w granicach określonych lokalnymi przepisami. |
| Austria | Hospitalizacja, leki i transport | Pobyt w szpitalu może kosztować od około 12 do 20,10 euro za dzień. Płatne mogą być także leki, środki pomocnicze, transport karetką i ratownictwo górskie. |
| Włochy | Opieka ambulatoryjna i leki | Płatna może być wizyta u lekarza pierwszego kontaktu, część wizyty specjalistycznej, leczenie stomatologiczne oraz część leków. |
W Austrii trzeba szukać placówki publicznej mającej umowę z regionalną kasą chorych, czyli Gebietskrankenkasse. W szpitalu pacjent może ponieść koszt podstawowego pobytu, a także zapłacić za podwyższony standard Sonderklasse. W przypadku leków refundowanych obowiązuje opłata za każde opakowanie, a leczenie stomatologiczne jest częściowo odpłatne.
Różnice występują także w innych popularnych kierunkach. W Grecji mogą pojawić się dopłaty do badań i leczenia, natomiast w Hiszpanii czy Chorwacji znaczenie ma rodzaj świadczenia i to, czy dana placówka działa w ramach publicznego systemu. Sama obecność karty nie oznacza więc, że każda przychodnia lub szpital rozliczy leczenie bezpośrednio z lokalną kasą chorych.
Jak sprawdzić, czy placówka przyjmie EKUZ?
Przed leczeniem upewnij się, że korzystasz z publicznej placówki albo świadczeniodawcy z umową z lokalnym ubezpieczycielem. W razie wątpliwości:
- Zapytaj, czy placówka przyjmuje pacjentów na podstawie EKUZ.
- Sprawdź, czy lekarz lub szpital ma umowę z publicznym ubezpieczycielem.
- Zapytaj przed wizytą o obowiązkowe dopłaty i sposób ich rozliczenia.
- Zachowaj rachunki, recepty i potwierdzenia zapłaty, jeśli musisz wyłożyć pieniądze.
Jeżeli nie masz przy sobie karty, a potrzebujesz leczenia, możesz wystąpić o certyfikat tymczasowo zastępujący EKUZ. Jest przeznaczony między innymi dla osób, które zgubiły kartę albo wyjechały bez niej. Certyfikat potwierdza takie same uprawnienia jak EKUZ, ale jest wydawany na ograniczony okres.
Czego EKUZ nie obejmuje?
Karta dotyczy publicznej opieki zdrowotnej i nie zastępuje ubezpieczenia podróżnego. Niezależnie od kraju pobytu z własnej kieszeni mogą pozostać:
- Transport medyczny do Polski, który co do zasady pacjent finansuje samodzielnie.
- Leczenie w prywatnych klinikach i szpitalach, jeśli placówka nie rozlicza świadczeń w publicznym systemie.
- Ratownictwo górskie oraz akcje poszukiwawcze, zwłaszcza po wypadkach narciarskich, jeśli są traktowane jako odpłatna usługa.
- Transport zwłok, koszty związane ze śmiercią, utratą bagażu, opóźnieniem lotu lub odpowiedzialnością cywilną.
Największym ryzykiem finansowym jest transport powrotny do Polski. EKUZ nie działa jak assistance podróżne i nie organizuje ani nie finansuje takiego przewozu. Wyjątkowo możliwe jest uzyskanie zgody na transport do miejsca dalszego leczenia w Polsce, gdy kontynuowanie leczenia za granicą byłoby droższe. Nie jest to jednak standardowa ochrona wynikająca z samej karty.
EKUZ nie obowiązuje w Turcji, Egipcie, Tunezji, Albanii, Czarnogórze ani Maroku. Karta nie działa też między innymi w Stanach Zjednoczonych, Tajlandii i innych państwach spoza systemu obejmującego UE, EFTA oraz Wielką Brytanię.
EKUZ czy ubezpieczenie komercyjne?
Przy wyjeździe do kraju objętego systemem EKUZ najlepiej połączyć oba rozwiązania. Karta daje dostęp do lokalnej publicznej służby zdrowia, natomiast polisa komercyjna może obejmować prywatne leczenie, transport do Polski, ratownictwo, assistance, następstwa nieszczęśliwych wypadków i bagaż – zgodnie z warunkami umowy.
Sam EKUZ może wystarczyć jako podstawowe zabezpieczenie podczas spokojnego pobytu w mieście, ale nie zapewnia pełnej ochrony przy nartach, trekkingu, sportach wodnych ani w regionach, gdzie łatwo trafić do prywatnej placówki. W takich sytuacjach zabierz ważną kartę EKUZ i wykup ubezpieczenie dopasowane do kraju oraz planowanej aktywności.
Artykuł nie stanowi porady finansowej ani prawnej. Zasady odpłatności za świadczenia medyczne mogą się zmieniać, dlatego przed wyjazdem sprawdź aktualne informacje NFZ i instytucji ochrony zdrowia w kraju pobytu.
